Historia Parafii

Powstanie i dzieje parafii i kościoła w Kalinowie

Parafia Kalinowo powstała w 1499 roku. Wówczas jej proboszczem był ks. Maciej. Część Mazur, w której jest położone Kalinowo, należała do biskupstwa warmińskiego. Biskupi obsadzali parafie mazurskie polskimi księżmi. Nabożeństwa odbywały się w języku ojczystym.
Po złożeniu hołdu królowi Zygmuntowi przez Albrechta von Hohenzollerna w 1525 r. wiara katolicka została zachwiana. Książę krzyżacki przyjął protestantyzm i narzucił go swoim poddanym. Wtedy też ustanowił luteranizm religią państwową. Stopniowo wprowadzano nowy porządek kościelny, na początku w Królewcu, później na pozostałym obszarze.
Nową wiarę w parafii Kalinowo i Lisewo wprowadził w 1529 r. Michał Meurer, najbliższy współpracownik księcia, wizytujący Mazury.
Luteranizm narzucano Mazurom ostrożnie, zachowując przez pewien czas w ceremoniach i ubiorach liturgię kościoła katolickiego. Nadal pastorami byli Polacy, a językiem obowiązującym w kościele język polski.
Z kościołem związane było szkolnictwo elementarne. Na początku XVI wieku istniały szkółki parafialne w Kalinowie i Lisewie, które były wizytowane przez Meurera i podporządkowywane nowemu systemowi szkolnemu, opartemu ściśle na kościele luterańskim.
W wieku XVIII parafia Kalinowo nie należała do największych, ale zyskała sławę dzięki proboszczom: Bernardowi Rostkowskiemu w latach 1739 – 1759 i Michałowi Pogorzelskiemu w latach 1780 – 1798.
Pierwsza połowa XIX w. to początek germanizacji ludności mazurskiej. W 1817 r. połączono luteranizm, kalwinizm i inne wyznania protestanckie w jeden kościół ewangelicko – unijny. Jego głową był król pruski.
W czasie I wojny światowej – 25.10.1914 r. – spalono drewniany kościół w Kalinowie. Nowy wybudowano w latach 1924 – 1926.
Po wojnie niemal wszyscy osadnicy byli wyznania rzymskokatolickiego. Przejęli trzy poniemieckie kościoły: ewangelickie w Kalinowie i Pisanicy oraz katolicki w Prawdziskach.
Najwcześniej, bo w 1946 r. powstała parafia w Kalinowie. Jej pierwszym proboszczem był ks. Jan Tomaszewski, który jednocześnie obsługiwał parafię w Prawdziskach i Pisanicy.
Część osadników i przesiedleńców tworzyło mniejszości wyznaniowe: grekokatolicy, baptyści, prawosławni. Między katolikami a starszymi ewangelikami dochodziło do konfliktów. Najbardziej odbił się echem spór o plebanię w Kalinowie, którą przy podziale dóbr kościelnych z 1947 r., otrzymali ewangelicy. Jednak dzięki zdecydowanej postawie parafian plebania została w rękach ks. Tomaszewskiego.
Od roku 1946 prowadzone są księgi chrztu, księgi małżeństw od 1947 r., księgi zgonów od 1947 r.

Kolejnymi proboszczami parafii byli:

1946 – 1951 ks. Jan Tomaszewski
1951 – 1954 ks. Jan Majcher
1954 – 1968 ks. Edward Klejno
1968 – 1982 ks. Józef Jurgiel
1982 – 1992 ks. Kazimierz Włodarczyk
1992 – 1995 ks. Bogusław Kossakowski
1995 – 2010 ks. Henryk Kondraciuk
od 2010 ks. Albert Interewicz